Prostat Büyümesi
1. Prostat Büyümesi
Prostat büyümesi diye bilinen bu hastalık, yalnız erkeklerde bulunan prostat bezinin iyi huylu bir tümörüdür. Bilimsel adıyla "benign prostat hipertrofisi" kelimelerinin baş harflerinden esinlenerek kısaca (BPH) olarak tanımlanır. ve 50 yaşındaki erkeklerin %30'unda, 60 yaşındaki erkeklerin %50'sinde başlangıç şeklinde prostat büyümesi bulguları saptanırken, 80 yaşında hastalığın görülme sıklığı %90'ı bulmaktadır.
2. BHP'nin istenmeyen sonuçlari
Uzun süre tedavi edilmeyen BPH, bu hastalarda idrar birikmesi, idrar yolu iltihabı, gözle görülür şekilde idrardan kan gelmesi ve seyrek de olsa böbrek yetmezliği gibi önemli rahatsızlıklara neden olur.
3. Nedenleri
Prostat büyümesinin nedeni belli değilidir. BPH oluşumunda birçok faktörün etkili olduğu ileri sürülmektedir. Mutlak gerekli olduğu kabul edilen etmenlerin birincisi yaşlanma, ikincisi erkeklik hormonlarının varlığıdır. Kısaca bu yaşlarda erkeklik hormonu (testosteron) ve kadınlık hormonu (östrojen) arasındaki oran değişikliğinin ve bunların etkileşimlerinin bir sonucu olduğu düşüncesini destekleyen bilimsel kanıtlar vardır. 30 yaş öncesi kastrasyon yapılması ( Hadım etmek) durumunda BPH gelişmemektedir.
4. Belirtiler
İdrar akım hızının ve ileriye fışkırtma gücünün azalması, prostat büyümesinin başlangıç belirtileridir. Buna eklenen sık sık idrara gitme ve zorla idrar yapma yakınmalarına topluca prostat büyümesinin belirtileri denir. Özellikle gece idrara kalkma alışkanlığı olmayan erkekte bir kaç kez idrara gitme gereksinimi önem taşır. Önlem alınmazsa, giderek bu tabloya böbrek yetmezliğine uyan diğer belirtiler de eklenir.
5. Tani Koymak
Her şeyden önce orta yaşın üstündeki erkekte idrar yapmada yakınmaların başlaması prostat büyümesini gösteren önemli ipuçlarıdır. İkinci aşamada prostatın makat yoluyla muayenesi gelir. Bu yöntem prostata elle ulaşılabilen tek yoldur. Bu sırada prostatta, kanser başlangıcı olabilecek, en küçük bir sertlik bile kolaylıkla algılanabilir. Genelde prostat kanserine özgü olan Prostat-Spesifik-Antijenik (PSA) araştırılmalıdır. Çünkü bu iki hastalığın birlikte de bulunabileceğini unutmamak gerekir. Rektal yolla yapılan ultrasonografi, prostatın iyi huylu büyümesinin yanısıra varsa kanser odağını da belgeler.
6. Tedavi Seçenekleri
Büyümüş prostatın tedavisinde açık veya kapalı prostat ameliyatı (TURP), yeni girişimsel yaklaşımlar veya ilaçla tedavi etme düşüncesi seçenekler arasındadır. Orta derecede semptomları olan, kesin cerrahi tedavi gerektirmeyen ya da cerrahi tedavi istemeyen hastalarda ilaç tedavisi
uygulanmaktadır. Günümüzde BPH tedavisinde kullanılan pek çok etkili ilaç mevcuttur. Size en uygun BPH tedavisini hekiminiz belirleyecektir.
7. BHP Testi
Eğer sizde BHP olduğunuzdan şüpheleniyorsanız aşağıdaki BPH testini cevaplayınız.
8. Referanslar
Uluslararasi Prostat Semptom Skoru ( I-PSS) 3
|
|
Son
30 gün içerisinde yapilan tüm idrarlarin
|
|
Hiçbirinde
|
5'te
1'inden az
|
Yarisindan
az
|
Hemen
hemen yarisi
|
Ayrisindan
fazla
|
Hepsinde
|
Sizin
skorunuz
|
|
1. Geçen ay boyunca idrar yaptıktan sonra, mesanenizin boşalmadığı hissine
kaç kere kapıldınız ? |
0
|
1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
|
|
2. Geçen ay boyunca idrar yaptıktan sonra, 2 saatten daha az bir sürede
tekrar idrar yapma ihtiyacını kaç kere duydunuz ?
|
0
|
1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
|
|
3.Geçen ay boyunca kaç kere idrar yaparken birkaç kez durup tekrar başladınız ?
|
0
|
1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
|
|
4. Geçen ay boyunca idrarınızı tutmakta kaç kere güçlük çektiniz ?
|
0
|
1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
|
|
5.Geçen ay boyunca kaç kere, idrarınızın akış gücünde azalma hissettiniz ?
|
0
|
1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
|
|
|
Hiç
|
1
kere
|
2
kere
|
3
kere
|
4
kere
|
5
ya da
daha fala
|
|
|
7. Geçen ay boyunca yatmaya gittikten sabah kalkana kadar bir gecede kaç kere idrar yapmak üzere kalktınız ?
|
0
|
1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
|
|
Toplam I-PSS Skoru
|
|
|
üriner Semptomlara Göre Yasam Kalitesi
|
|
Keyifli
|
Memnun
olurum
|
çogunlukla
iyi
|
Kararsiz
(bazen iyi bazen kötü)
|
çogunlukla
kötü
|
Mutsuz
olurum
|
çok
kötü
|
|
1. Eger yasaminiz geri kalan kisminda, idrarinizla ilgili sartlar su
anki durumunuzda kalacak sekilde olursa kendinizi nasil hissedersiniz ?
|
0
|
1
|
2
|
3
|
4
|
5
|
6
|
|
Yasam Kalitesini Degerlendirme Skoru
|
|
|
|
I-PSS Semptom Degerlendirmesi 3
|
|
1-7
|
Hafif
|
08-19
|
Orta
|
20-35
|
siddetli
|
8. Referanslar
1- Temel üroloji, 1998,Günes Kitabevi, Ankara
2- Pool Jl. Role of the sympathetic nervous system in hypertension and benign prostatic hyperplasia. Brit J Clin Pract Suppl 1994;74
3- Guthrie R.M. A Multicenter, Community-Based Study of Doxazosin in the Treatment of Concominant Hypertension and Symptomatic Benign Prostatic Hyperplasia. The Hypertansion and BPH Intervential Trial (HABIT). Clin Ther 1999 Vol 21 No 10, 1732 - 1738